/

Back to home page

Europe Dutch Politics Democracy around the World D66 European Parliament

Europese grondwet te weinig Europees

   Wed 23/06/2004

De nieuwe Europese grondwet is te weinig Europees. Dat stelt D66-leider Boris Dittrich vandaag in debat met de regering. De Democraten hadden graag gezien dat het veto op financiën was afgeschaft, dat er een echt Europees buitenlands beleid zou komen en dat er over meer onderwerpen met meerderheid van stemmen zou worden besloten. Toch kondigt Dittrich aan dat D66 de kiezers zal oproepen de grondwet te steunen in het referendum later dit jaar, of begin 2005 . ‘Als de grondwet wordt afgewezen blijven we nog wat langer met het huidige Europa zitten. Ook een kleine vooruitgang is wat ons betreft vooruitgang’. ‘Winst van de grondwet is dat alle verdragen die samen de Europese Unie vormen, nu in één grondwet worden ondergebracht. Nederland heeft belang bij een sterk, slagvaardig en democratisch Europa. De EU heeft ons veel goeds gebracht en onze toekomst ligt in Europa,’ aldus Dittrich. Dittrich hekelt in de nieuwe grondwet vooral het feit, dat op teveel terreinen veto’s blijven bestaan. ‘Als Europa ervoor kiest vast te houden aan het veto in het buitenlands beleid, kiest Europa ervoor géén rol van betekenis te spelen op het internationale toneel. De Europese Unie vormt de grootste economische macht ter wereld en D66 vindt het een gemiste kans dat we die economische macht niet koppelen aan een politieke rol van betekenis. Nu laten we de wereldpolitiek over aan George Bush. De VS dicteren niet alleen het buitenlandbeleid, maar proberen zich ook te mengen in interne Europese zaken, zoals recentelijk de Nederlandse aanpak van XTC of de Europese privacyregels inzake passagiersgegevens. Daar moet een sterk Europa tegenover staan’. Dat het veto op de financiën blijft bestaan vindt Dittrich eveneens teleurstellend. De regering heeft zich hier onder aanvoering van VVD-leider Zalm juist voor ingezet. Dittrich: ‘Maar door het veto op de financiën te handhaven, verandert er niets. Als wij een veto houden, doen Frankrijk, Spanje en Griekenland dat ook. Zo komen we nooit af van de subsidies voor olijfboeren, tabaksproducten en graanleveranciers’. Dittrich zegt er net als Zalm naar te streven, dat de Nederlandse bijdrage aan de EU omlaag gaat. ‘We betalen veel meer dan andere rijke landen, dat is nergens voor nodig. Maar daar hadden we veel beter iets aan kunnen doen door bijvoorbeeld een netto-begrenzer in te stellen, die een beperking stelt aan hoeveel één land aan de EU moet betalen. De afgelopen decennia hadden we al een veto op financiën, maar is Nederland toch met afstand de grootste netto-betaler geworden. Dat veto van Zalm werkt dus niet’. Hoewel de democratie in Europa met de grondwet op punten zal verbeteren, wordt er wat D66 betreft te weinig de link gelegd tussen de verkiezingen van het Europees Parlement en de samenstelling van de Europese Commissie. Volgens Dittrich zou een sterkere link de verkiezingen meer legitimiteit geven. ‘De opkomst voor Europa is bijna net zo laag als voor het FNV-referendum over het kabinetsbeleid. Dat is niet goed. Als het Parlement een grotere stem zou krijgen in het benoemen en wegsturen van individuele commissarissen, zou dat haar macht aanzienlijk vergroten’. D66 is blij dat de regeringsleiders hebben besloten de Joods-christelijke tradities niet als fundament van de Europese Unie te bestempelen. Daar had een kamermeerderheid onder leiding van D66-kamerlid Lousewies van der Laan zich tegen uitgesproken. In de verdragstekst is nu de passage opgenomen dat humanisme naast religie en cultuur Europa heeft gevormd. Referendum Dankzij een initiatiefwetsvoorstel van D66 samen met de PvdA en GroenLinks, zal de Europese grondwet in een referendum worden voorgelegd aan de inwoners van Nederland. Ondanks de bezwaren zal D66 de kiezers adviseren vóór de grondwet te stemmen. Dittrich sluit echter niet uit dat één van de landen waar een referendum wordt gehouden de grondwet toch afwijst. ‘Zo hebben we het nu eenmaal afgesproken: als één land de grondwet niet wil, komt deze er niet. Op die manier kan worden voorkomen dat Nederland of een ander land de grondwet tegen haar wil krijgt opgelegd’. Dittrich zou afwijzing van de grondwet betreuren, maar hij stelt dat D66 niet bang is voor het oordeel van de kiezer. ‘Bij democratie hoort ook dat mensen “nee” kunnen zeggen. Europa zal dan even een pas op de plaats moeten maken en dan duurt het dus langer voordat de EU democratischer en slagvaardiger wordt. Dat zal ik betreuren, maar ik weet zeker dat we dan andere creatieve manieren vinden om op onderdelen verder te bouwen aan een sterk en eensgezind Europa. Het is nergens voor nodig om zo dramatisch te doen over dat referendum’.