/

Back to home page

Europe Democracy around the World D66 European Parliament

Van hetzelfde Laken een pak?

   Mon 17/12/2001

De Verklaring van Laken waarover de Europese regeringsleiders dit weekend overeenstemming bereikten stelt veel vragen maar geeft nog erg weinig antwoorden. Dat een brede conventie de volgende verdragswijziging gaat voorbereiden is verheugend nieuws, maar of deze de tekortkomingen van het Verdrag van Nice werkelijk zal aanpakken is volstrekt niet duidelijk. Een van de belangrijkste gebreken van Nice, de stemmenweging in de Europese Raad van Ministers, staat zelfs niet op haar agenda.

Reeds bij de top van Maastricht ruim tien jaar geleden was duidelijk dat de Europese Unie ingrijpend hervormd moest worden voordat de nieuwe lidstaten uit Midden- en Oost-Europa konden toetreden. Noch in Maastricht, noch in Amsterdam, noch in Nice zijn de regeringsleiders en staatshoofden daar echter in geslaagd. Deze keer was het de bedoeling om in Laken te besluiten de Europese Unie effectiever, democratischer en opener te maken. Weer is dat echter niet gelukt, en hebben de regeringleiders het probleem doorgeschoven naar een 'Conventie' van Europese en nationale politici. "In feite geeft de Europese Raad daarmee aan dat zij niet in staat is haar eigen problemen zelf op te lossen", oordeelt D66-europarlementariër Bob van den Bos. Als het aan zijn partij ligt, wordt er gekozen voor versterking van de Europese instellingen en meer meerderheidsbesluitvorming, maar daar is in Europa bepaald geen consensus over. Minder logheid

In de Verklaring van Laken werd door de regeringsleiders geconstateerd dat de burgers van de Europese instellingen 'minder logheid en starheid en vooral meer efficiëntie en transparantie' verwachten. Europa dient zich daarom te 'herbronnen en hervormen', aldus de verklaring. De Europese Conventie moet daarvoor voorstellen doen. "Het grote voordeel van de Conventie is dat de bijeenkomsten in de openbaarheid plaatsvinden", meent Bob van den Bos. "Aan de andere kant, de Conventie doet slechts voorstellen. De Europese Raad, de regeringsleiders dus, zullen in 2004 alsnog in hun achterkamertjes beslissen."

De tijd begint echter wel te dringen omdat de uitbreiding nu toch wel erg dichtbij komt en de besluitvorming met meer landen alleen maar moeilijker zal worden. D66-fractievoorzitter Lousewies van der Laan: "Het ironische is dat de besluitvorming met de nieuwe regels van het Verdrag van Nice, dat de Tweede Kamer zojuist geratificeerd heeft, nog sneller vast zal lopen dan met de bestaande regels. Maar in plaats van een begin te maken met het repareren van de fouten van Nice, roepen de regeringsleiders in Laken ineens dat niet twee of vier, maar wel tien landen al in 2004 kunnen toetreden."

Tekenend

Het is volgens D66 nog maar helemaal de vraag of een honderdtal nationale parlementariërs, europarlementariërs, vertegenwoordigers van de regeringen en vertegenwoordigers van de Commissie wél overeenstemming kunnen bereiken waar de regeringsleiders in de Europese Raad dat al tien jaar niet kunnen. "Tekenend was ook dat er op de top van Laken geen overeenstemming bereikt kon worden over een Europese defensiemacht, Europese octrooien, een Europees satellietsysteem of zelfs zoiets banaals als de verdeling van nieuwe Europese agentschappen over verschillende Europese steden. We zijn nog ver af van een echt efficiënt en transparant Europa."