/

Back to home page

Europe D66 European Parliament

Naar een Europees asielbeleid

   Fri 21/05/1999

Na afloop van een werkbezoek aan een opvangcentrum voor asielzoekers in Ommen, pleit Europees lijstrekker Louseewies van der Laan namens D66 voor een echt Europees asielbeleid.

Toen staatssecretaris Job Cohen in januari van dit jaar waarschuwde: "Het asielstelsel in Nederland ontploft", kon hij niet voorzien dat Nederland vier maanden later, vanwege een oorlog in Europa, genoodzaakt zou zijn 4000 vluchtelingen op te nemen. De beelden uit Kosovo van vrouwen, mannen en kinderen die gedwongen hun huis achterlaten en onder erbarmelijke omstandigheden worden opgevangen, laten niemand onberoerd. Inmiddels zijn in heel Nederland spontane hulpacties op gang gekomen en blijkt de opvangcapaciteit toch groter dan door de minister voorspeld. Helaas zijn er meer oorlogen in de wereld en dus meer vluchtelingen. Vandaag heb ik het Opvangcentrum in Ommen bezocht. Daar worden momenteel vluchtelingen opgevangen uit Irak, Afghanistan en Somalië. Ook zijn de eerste Kosovaren gearriveerd. Bij allen ontwaar ik een trieste blik: ze voelen zich ontheemd, ze hebben geen thuis meer.

De gehele Nederlandse politiek streeft naar een humaan asielbeleid, waarbij opvang moet worden geboden aan mensen die werkelijk in nood verkeren en waarbij individuele situaties van mensen altijd zorgvuldig moeten worden beoordeeld. Daarmee hebben wij ons verplicht mensen die worden vervolgd bescherming te bieden op ons grondgebied. Ik zei 'de gehele Nederlandse politiek', want ook de VVD wil uiteindelijk niet morrelen aan deze beginselen zoals die zijn vastgelegd in het Verdrag van Genève (1951).

Draagvlak onder de bevolking voor een rechtvaardige en humanitaire opvang is een voorwaarde voor dit beleid. Want ook wij, burgers van Nederland, zullen een handreiking moeten doen naar deze mensen, zodat zij zich thuis voelen in ons land. Ik heb begrepen dat er in eerste instantie weerstand is geweest tegen de komst van dit opvangcentrum. Nu, drie maanden later, nemen de negatieve geluiden duidelijk af. Het doet mij deugd te horen dat inmiddels dertig vrijwilligers uit Ommen zich inzetten voor allerlei activiteiten. En stukje bij beetje een thuis voor deze mensen creëren.

Toch dreigt het asielbeleid in ons land deels vast te lopen. Van alle lidstaten in de Europese Unie neemt Nederland, naast Duitsland, de meeste vluchtelingen op. De prognose voor dit jaar is 52.000 nieuwe vluchtelingen. De doorstroom in de opvang- en asielzoekerscentra is veel te langzaam. De vluchtelingen voelen zich buitengesloten door jaren stilzitten en afwachten. Daarnaast stijgen de kosten van het asielbeleid exponentieel en noodzaken jaar op jaar tot nieuwe financiële maatregelen, ten koste van ander beleid. Doordat het terugkeerbeleid niet werkt, wonen vele duizenden uitgeprocedeerde asielzoekers nog steeds in Nederland. En het ziet er niet naar uit dat deze mensen ooit nog terugkeren naar huis. Bovendien moeten we reëel zijn en toegeven dat er onder de asielzoekers ook mensen zijn met economische motieven. Kortom, de grenzen van ons nationale asielbeleid lijken bereikt. Op korte termijn zijn er in Nederland veel maatregelen nodig om ervoor te zorgen dat de situatie niet uit de hand loopt. De Vreemdelingenwet zal zo spoedig mogelijk moeten worden aangepast, zodat procedures worden verbeterd en verkort. Verder dient het aantal statussen te worden beperkt, en het terugkeerbeleid te worden verbeterd. Uitvoering van deze en andere maatregelen zal zeker zorgen voor enige verlichting van de problemen, maar het gaat nog steeds erg langzaam. De problemen van de recente vluchtelingenstromen in Kosovo nopen op korte termijn tot andere oplossingen. Hoe kunnen immers al deze mensen op humane wijze worden opgevangen? Wat te doen als blijkt dat deze mensen op korte termijn niet terug kunnen naar hun huizen (voor zover die er nog zijn)?

D66 bepleitte deze week in de Tweede Kamer een ruimhartige benadering. Wat ons betreft mogen er meer Kosovaren in Nederland worden opgevangen. Ook hebben we een dringend beroep gedaan op minister Van Aartsen en staatssecretaris Cohen om in samenwerking met de Vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties een of meerdere opvangkampen in Albanië op te zetten voor gevluchte Albanese Kosovaren. Daar in de directe regio kunnen met dezelfde inspanningen tienduizenden mensen meer geholpen worden dan in Nederland, op een sobere maar humane manier. Een dergelijke opvang van vluchtelingen in de directe regio kan eveneens het begin zijn van een meer Europees gerichte aanpak.

D66 pleit al langere tijd voor een brede, Europese aanpak van de vluchtelingenproblematiek. De recente gebeurtenissen in Kosovo hebben hiervan weer een zeer actueel punt gemaakt. Waarom is een dergelijk Europees asielbeleid zo noodzakelijk? Europa is veilig, democratisch, respecteert de mensenrechten en is bovendien welvarend. Maar sommige Europese landen nemen meer vluchtelingen op dan andere en worden hierdoor geconfronteerd met veel hogere kosten. Nederland en Duitsland zijn hiervan de beste voorbeelden. D66 vindt dat voor grensoverschrijdende problemen ook grensoverschrijdende oplossingen nodig zijn. Europa moet als een krachtige eenheid optreden om te zorgen voor een humane aanpak, een goede opvang en een snelle afhandeling van asielverzoeken in heel Europa. Bovendien moeten de lasten binnen Europa evenredig worden verdeeld, zowel wat de financiële lasten betreft als wanneer het gaat om de verdeling van de aantallen asielzoekers. Nederland moet hier aandacht voor blijven vragen in Europa en er, als dat nodig is, een hard punt van maken.

De vraag is vervolgens wat ons dan voor ogen staat als we het hebben over een Europese aanpak van het vluchtelingenbeleid.

Een belangrijke maatregel is het instellen van Europese aanmeldcentra in de regio van de landen van herkomst. In deze centra kunnen mensen een asielverzoek indienen en wordt vervolgens bepaald of mensen worden toegelaten. Het belangrijkste voordeel hiervan is het voorkomen van problemen met de terugkeer van uitgeprocedeerde of teruggestuurde asielzoekers. Evenredige verdeling van vluchtelingen. Asielzoekers wier verzoek wordt toegewezen mogen naar Europa komen. De Europese landen verdelen de vluchtelingen op een evenredige manier. Er moet rekening gehouden worden met de persoonlijke voorkeur van de vluchtelingen, bijvoorbeeld op basis van waar al familie woont. Maar uiteindelijk maakt het voor een echte vluvhteling niet uit of hij veilig woont in Nederland, Finland of Portugal. Op deze manier kan een einde komen aan de situatie dat Nederland meer asielzoekers aantrekt dan de meeste andere Europese landen. Een zelfde inhoudelijke asielprocedure. Op termijn moeten alle Europese landen hetzelfde asielbeleid voeren: dezelfde termijnen, dezelfde beoordelingscriteria, enz. Op deze manier is het ene land niet aantrekkelijker voor asielzoekers dan het andere. Bovendien biedt een Europees asielbeleid duidelijkheid aan potentiële asielzoekers en kunnen we daarmee een einde maken aan het gesol met mensen die nu juist behoefte hebben aan zekerheid. Snelle inburgering. Vluchtelingen die zijn toegelaten behoeven niet meer jarenlang in een asielzoekerscentrum te verpieteren. Zij hebben immers in het Europese aanmeldcentrum te horen gekregen dat zij voor een vluchtelingenstatus in aanmerking komen. Zij beginnen meteen aan een inburgeringcursus, die te combineren moet zijn met werk en/of het genieten van onderwijs. Zo kunnen mensen zoveel mogelijk hun normale leven weer oppakken. De kans op een succesvolle inpassing in onze samenleving neemt hierdoor toe. Bij een gelijke asielprocedure horen ook gezamenlijke, d.w.z. Europese ambtsberichten. De vraag of een land veilig is, moet in de toekomst niet door de verschillende Europese landen verschillend worden beantwoord. Het is toch opmerkelijk dat alle landen voor zich bezig zijn informatie te verzamelen over de situatie in de landen van herkomst om zich zo een oordeel te vormen over de (veiligheid-)situatie daar. Door bundeling van expertise kan een veel gedegener oordeel gevormd worden.

Mijn partij wil graag dat de regering haast maakt met het dichterbij brengen van een Europees asielbeleid. De juridische basis hiervoor is gelegd in het Verdrag van Amsterdam dat op 1 mei van dit jaar inwerking is getreden. De weg is dus vrij. Het asielbeleid moet hoog op de Europese politieke agenda komen. De komende vijf jaar zal ik me daarvoor hard maken.

Het is belangrijk dat het Europese asielbeleid niet door een politieke elite in elkaar wordt gezet zonder inbreng van de mensen die weten hoe het echt werkt. Ik wil daarom nu concreet het plan lanceren om een permanente Werkgroep Vluchtelingenbeleid op te richten, om dit in goede banen te leiden. In de Werkgroep moeten zitting hebben vertegenwoordigers van vluchtelingenorganisaties en vluchtelingenzelforganisaties, leden van de Tweede Kamer en het Europees Parlement en vertegenwoordigers van relevante ambtelijke instanties. D66 heeft al een voorzet gegeven met de studiedag van 22 januari jongstleden te Utrecht, waaraan werd deelgenomen door VluchtelingenWerk, het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers, de UNHCR, D66 en GroenLinks. Dit was een nuttige eerste stap die verder uitgebouwd moet worden door alle partijen heen. Door regelmatig met elkaar in contact te staan kunnen we als partners zorgen voor echt Europees asielbeleid. Ik wil graag afsluiten. Europa is niet af. De Europese landen worden zich eindelijk bewust van het feit dat een hechte onderlinge samenwerking essentieel is om de nu schijnbaar onoplosbare problemen rond vluchtelingen te kunnen aanpakken. Een slagvaardig Europees Parlement is daarom noodzakelijk om een heldere, eenduidige en gedragen asiel- en vluchtelingenpolitiek te verwezenlijken. Dat is een grote opdracht voor de komende jaren.

Immers: we ondergaan de toekomst niet, we maken haar.

 

Application: old-lousewiesNL [Reload, Run Tests]
Framework: Wheels 1.1.8
CFML Engine: Adobe ColdFusion 9,0,2,282541
Default Data Source: dev-lousewiesNL
Active Environment: Development [Design, Testing, Maintenance, Production]
URL Rewriting: On
URL Obfuscation: Off
Plugins: None
Route: newsPost
Controller: Articles
Action: displayArticle
Key(s): naar_een_europees_asielbeleid
Additional Params: page = 1
tagname = europe
Caching Stats: misses: 0, culls: 0, hits: 4
Execution Time: 266ms (action ~266ms, view ~47ms)