/

Back to home page

Personal

De zin van... Lousewies van der Laan

   Tue 05/09/2006

Dit interview over het motto van Lousewies van der Laan is het eerste deel uit de serie De zin van... in dagblad Trouw.

 

 

Door Marc van Dijk

 

’Als je geen onderdeel bent van de oplossing, dan ben je deel van het probleem.’

„Dit is al jaren mijn motto. Hij komt uit het Engels, dat klinkt net iets lekkerder: ’If you’re no part of the solution, you’re part of the problem’. Ik hoorde de zin toen ik een jaar of vijftien was, hij kwam voorbij in een milieuspotje van MTV. Ik was toen zelf ook heel erg milieuactivistisch, nog steeds wel eigenlijk. Maar die zin raakte me meteen. Hij verwoordt precies waar ik voor sta: je kunt altijd blijven klagen, maar je kunt ook iets dóen. Ik heb nooit iets met het politieke spel gehad. Als ik mensen hoor zeggen: ’Ik wil de politiek in’, dan vraag ik altijd meteen: waarom, wat wil je daarmee bereiken? Politiek is voor mij geen doel, hoogstens een middel. Ik wil dat er geen mensenrechten meer geschonden worden, ik wil dat de wereld groener wordt. Als ik dat dichterbij kan brengen via de politiek, prima. Ik heb altijd al een hekel gehad aan onverschilligheid. Mensen die roepen: waarom worden de problemen niet opgelost, terwijl ze intussen niet nadenken over wat ze zélf kunnen bijdragen. Ze beklagen zich erover dat ze niet de positie hebben om iets te kunnen veranderen. Tegenwoordig ken ik ook veel mensen die gezien hun functie wél iets kunnen doen, maar dat gewoon keihard nalaten. Dan ontbrandt er in mij echt een vuur van woede. Nee, ik sla niemand met mijn motto om de oren, dat doe ik nooit. Hij staat op m’n website, dat is genoeg. Mijn instelling heeft met mijn Amerikaanse achtergrond te maken: can do, in plaats van can’t. Ik zou het geen pragmatisme noemen, eerder idealisme, en geloof in de vooruitgang. Het is een oproep aan iedereen om zijn of haar eigen verantwoordelijkheid te nemen. Natuurlijk zijn er problemen aan de andere kant van de wereld, waar je part nog deel aan hebt. Maar je kunt jezelf vaker dan je denkt afvragen: wat voor wereld wil ik hebben? De oerwouden worden gekapt om plaats te maken voor sojaplanten, die als voedsel dienen voor de varkens in de bio-industrie. Als jij geen vlees meer eet, helpt dat daartegen. Zorg dat je onderdeel bent van de oplossing. Soms onderschatten mensen hun eigen kracht. Je kunt je ergens voor inzetten. Het maakt mij niet uit hoe groot of hoe klein het doel is dat je jezelf voor ogen stelt, als je er maar in gelooft. Of je je nou inzet voor de veiligheid in je eigen wijk, of voor de vrijheid van meningsuiting in China, ik geloof altijd dat het kan. Cynici staan zich er graag op voor dat ze realistisch zijn. Maar eigenlijk zijn ze verlamd door intellectuele luiheid, en daardoor scheppen ze er genoegen in om alle mogelijke oplossingen meteen van tafel te vegen. Niks mooiers dan mensen die ergens voor gaan, die bevlogen zijn. Dat kan mij kracht geven. Ja, meer dan dat motto. Woorden inspireren niet, mensen wel. Woorden zijn afhankelijk van de persoon die ze uitspreekt. Als je Martin Luther King over zijn droom hoort spreken, zegt dat duizend keer meer dan wanneer een ander dezelfde woorden uit zou spreken. Mijn motto is een soort rode draad geworden in mijn leven, past bij mijn werk voor Greenpeace, bij de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling in Londen, maar ook bij mijn werk in het Europees parlement en nu in Den Haag. Ik heb het privilege dat mijn werk de uitdrukking is van mijn levenshouding. Ik bedrijf politiek tegen de onverschilligheid. Mijn zin is met me meegegroeid. Ik draag hem nu al vijfentwintig jaar met me mee.”